Zdemontowanie na drodze dojazdowej spowalniacza ruchu

Jedna ze Wspólnot korzysta z drogi dojazdowej do innego budynku, będącej własnością dewelopera a stanowiącej dojazd na parking i do garaży wielostanowiskowych Wspólnoty. Ustanowiona służebność zabezpiecza prawo wyjazdu i wjazdu dla właścicieli. Deweloper zezwolił kilka lat temu Wspólnocie na zamontowanie na drodze spowalniacza ruchu. Po paru latach jeden ze współwłaścicieli Wspólnoty bez zgody Wspólnoty samowolnie dokonał demontażu spowalniacza i po dwóch dniach dostarczył pismo właściciela drogi, jakoby właściciel wyraża zgodę na spowalniacz wysepkowy (mijanka), a aktualnie zamontowany nakazuje zdemontować. Pismo nosi datę dwóch dni po zdemontowaniu. Po przeprowadzeniu rozmowy z deweloperem przez Zarząd Wspólnoty Mieszkaniowej, deweloper zezwolił na zamontowanie dotychczasowego spowalniacza, jednak ta czynność kosztowała Wspólnotę 600 zł.

Czy kosztami 600 zł można obciążyć pana, który przeprowadził demontaż i na jakiej podstawie?

Stosownie do art. 285 §1 ustawy z dnia 23.04.1964 r. (t.j. Dz. U. z 2020 r., poz. 1740 ze zm.; dalej: KC), nieruchomość można obciążyć na rzecz właściciela innej nieruchomości (nieruchomości władnącej) prawem, którego treść polega bądź na tym, że właściciel nieruchomości władnącej może korzystać w oznaczonym zakresie z nieruchomości obciążonej, bądź na tym, że właściciel nieruchomości obciążonej zostaje ograniczony w możności dokonywania w stosunku do niej określonych działań, bądź też na tym, że właścicielowi nieruchomości obciążonej nie wolno wykonywać określonych uprawnień, które mu względem nieruchomości władnącej przysługują na podstawie przepisów o treści i wykonywaniu własności (służebność gruntowa).

Jednocześnie, służebność podlega ochronie prawnej. Ochrona służebności oparta jest zaś   na analogicznych zasadach, na jakich opiera się ochrona własności. Stosownie bowiem do art. 251 KC, do ochrony praw rzeczowych ograniczonych (a takim prawem jest służebność) stosuje się odpowiednio przepisy o ochronie własności. Stąd też, w opisywanej sytuacji zastosowanie mógłby znaleźć art. 222 §2 KC, przewidujący, iż przeciwko osobie, która narusza własność (tu: służebność) w inny sposób aniżeli przez pozbawienie właściciela faktycznego władztwa nad rzeczą, przysługuje właścicielowi (tu: uprawnionemu z tytułu służebności) roszczenie o przywrócenie stanu zgodnego z prawem i o zaniechanie naruszeń. Jeżeli zaś naruszenie wywołało już szkodę (jak w przedstawionej sprawie), naruszyciel zobowiązany jest do jej naprawienia na wezwanie uprawnionego z tytułu służebności na zasadach ogólnych. Wskazać bowiem należy, iż przysługiwanie uprawnionemu z tytułu służebności roszczeń ochronnych (art. 222 i nast. KC) nie wyklucza dochodzenia na zasadach ogólnych również roszczenia odszkodowawczego ex delicto. W doktrynie przyjmuje się w tym miejscu zaś, iż stosunek między oboma tymi roszczeniami polega na swoistym stosunku krzyżowania. Naruszenie prawa rzeczowego nie zawsze wystarczy jako podstawa dla reżimu odpowiedzialności ex delicto – ta bowiem wymaga powstania przewidzianych dla niej przesłanek, w tym przede wszystkim szkody i winy.

Wskazać należy bowiem w tym miejscu, iż stosownie do art. 415 KC, kto z winy swej wyrządził drugiemu szkodę, obowiązany jest do jej naprawienia. Realizacja roszczenia odszkodowawczego wymaga zatem wykazania przez uprawnionego tak powstania szkody, jej rozmiarów oraz związku przyczynowego pomiędzy szkodą a działaniem sprawcy, które przy tym musi być działaniem zawinionym. Jednocześnie, przepisy KC nie definiują pojęcia „winy”, pozostawiając tę kwestię doktrynie i orzecznictwu. Za rozwiązaniami prawa karnego współczesna cywilistyka rozróżnia zaś dwie postaci winy: winę umyślną i winę nieumyślną. W wypadku winy umyślnej sprawca chce wyrządzić drugiemu szkodę (dolus directus) lub co najmniej świadomie godzi się na powstanie takiego skutku (dolus eventualis). W wypadku winy nieumyślnej – sprowadzonej do postaci niedbalstwa – szkoda jest wynikiem niedołożenia przez sprawcę należytej staranności (vide: wyr. SN z 12.6.2002 r., III CKN 694/02; wyr. SA w Poznaniu z 9.4.2002 r., I ACa 1317/01). Z winą umyślną łączy się przy tym bezwzględna odpowiedzialność, która wyraża się w silnie zaakcentowanej wówczas funkcji represyjnej odszkodowania. Jednocześnie, również za nauką prawa karnego w doktrynie cywilistycznej zarejestrować można dwa zasadnicze kierunki ujmowania winy: psychologiczny i normatywny. Według teorii psychologicznej, niejako „wewnętrznej”, wina polega na nagannym nastawieniu psychicznym sprawcy do czynu. Oznacza to, że świadomość i wola określonego zachowania się zostają uznane za winę, jeżeli skierowane są na popełnienie czynu zabronionego przez porządek prawny. Z uwagi na fakt, że ustalanie winy na podstawie mechanizmu psychologicznego zawodzi na odcinku niedbalstwa, polegającego przecież na braku przeżyć psychicznych sprawcy, wypracowana została także normatywna teoria winy, która stanowi niejako ujęcie rozpatrujące zagadnienie „z zewnątrz”. Sprowadza się ona najogólniej do możliwości postawienia sprawcy zarzutu niewłaściwego zachowania się. Aktualnie, w doktrynie i orzecznictwie spotkać się można z poglądami akceptującymi obie powyżej wskazane, teorie winy.

Jak wyjaśnił to zaś Sąd Najwyższy w – wciąż aktualnym - wyroku z dnia 10.10.1975 r. (I CR 656/75), w świetle art. 415 KC nawet najmniejszy stopień winy sprawcy szkody wystarcza do obciążenia go odpowiedzialnością cywilną.

Zobacz także:

Opłacenie pozwu przeciwko dłużnikowi

Czy Wspólnota Mieszkaniowa w przypadku opłacenia pozwu przeciwko dłużnikowi (właściciel mieszkania) może zapłacić z środków Wspólnoty Mieszkaniowej (z konta bankowego Wspólnoty, jednak bez wydzielenia funduszu prawnego, są to środki z comiesięcznych wpłacanych zaliczek), czy musi w tym celu podjąć stosowną uchwałę - dot. funduszu prawnego i określić stawkę i dopiero po zgromadzeniu środków pieniężnych na f. prawnym może opłacić pozew?

Dezynfekcja Klatek Schodowych – czy jest obowiązkowa?

W związku z ogłoszonym stanem epidemii w Polsce, Główny Inspektor Sanitarny wydał zalecenia dotyczące dezynfekcji klatek schodowych. Czy dezynfekcja jest obowiązkowa czy dobrowolna biorąc pod uwagę art. 8a ustawy o Państwowej Inspekcji Pracy i jak się to ma do wykonania analizy potrzeb w zakresie dezynfekcji danego budynku.

Samodzielność lokalu mieszkalnego – zaświadczenie i zakres postępowania

W polskim systemie prawa prywatnego – zgodnie z treścią Kodeksu cywilnego – mamy do czynienia z kilkoma rodzajami nieruchomości. Nieruchomością gruntową, nieruchomością budynkową i tak zwaną nieruchomością lokalową. Powyższe oznacza, iż w odniesieniu do nieruchomości te trzy przedmioty, w określonych w stanach prawnych mogą stanowić przedmiot odrębnego prawa własności.

UZYSKAJ DOSTĘP DO:

  • 324 artykułów z poradami prawnymi, które pomogą rozwiązać problematyczne sprawy w zarządzanych przez Ciebie nieruchomościach,
  • 154 wzorcowych dokumentów do wykorzystania w każdej chwili i dostosowane do wszystkich typów obiektów,
  • 72 h tyle maksymalnie czasu będziesz czekał na odpowiedź na swoje pytania,
  • 640 minut filmu instruktażowego omawiającego postępowanie przy problemach technicznych,
  • 167 komentarzy do podzielonych tematycznie orzecznictw i wyroków,
Uzyskaj dostęp